จักษุแพทย์ไขคำตอบ วิธีชะลอสายตาเสื่อม ตามเทรนด์ Longevity

 

หมออุ๊ยเองนะคะ ทุกวันนี้หมอพบว่าหลายคนเริ่มมีปัญหาสายตาเร็วกว่าที่คิด ทั้งอาการล้าตา มองไม่ชัด อ่านหนังสือนาน ๆ ได้น้อยลง หรือรู้สึกว่าสายตาเสื่อมลงเรื่อย ๆ จนคิดว่าเป็นเรื่องปกติของวัยที่หลีกเลี่ยงไม่ได้ แต่ในความเป็นจริง สายตาเสื่อมสามารถชะลอได้ค่ะ หากเราเข้าใจสาเหตุและดูแลดวงตาอย่างเหมาะสมตั้งแต่เนิ่น ๆ บทความนี้ หมอในฐานะจักษุแพทย์ จะพาไปทำความเข้าใจวิธีชะลอสายตาเสื่อมอย่างถูกต้อง เพื่อให้ดวงตาแข็งแรง มองเห็นสบาย และใช้งานได้ดีในชีวิตประจำวันค่ะ

 

จักษุแพทย์เฉลยแล้ว! Longevity คืออะไร เกี่ยวข้องอย่างไรกับดวงตา

 

ในยุคที่ผู้คนเริ่มตระหนักถึงการมีสุขภาพที่ดีอย่างยั่งยืน แนวคิด Longevity หรือศาสตร์แห่งการมีอายุยืนอย่างมีคุณภาพ เลยกลายมาเป็นแนวทางหลักของการดูแลสุขภาพแบบองค์รวม ซึ่งแนวคิดนี้ไม่ได้ช่วยในเรื่องของการยืดอายุขัยเท่านั้น แต่เพื่อให้เราใช้ชีวิตได้อย่างแข็งแรง สดใส และยังทำในสิ่งที่รักได้อย่างเต็มที่

   

   

ซึ่งหนึ่งในอวัยวะที่มักถูกมองข้าม แต่มีบทบาทสำคัญต่อคุณภาพชีวิตอย่างมาก คือ “ดวงตา” ที่มีแนวโน้มเสื่อมตามอายุอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ อย่างไรก็ตาม จากมุมมองของจักษุแพทย์ หมออยากบอกว่า ความเสื่อมของดวงตาสามารถชะลอได้ หากเราเข้าใจและดูแลอย่างเหมาะสม ตามหลักของ Longevity ที่ครอบคลุมทั้งโภชนาการ การพักผ่อน การเคลื่อนไหวร่างกาย และสุขภาพใจค่ะ

 

ทำไมดวงตา ถึงเสื่อมเมื่ออายุมากขึ้น? ตามมุมมองจักษุแพทย์

 

เมื่ออายุมากขึ้น เซลล์ต่าง ๆ ในร่างกาย รวมถึงเซลล์ประสาทตา จะค่อย ๆ เสื่อมประสิทธิภาพลงตามธรรมชาติ โดยเฉพาะ “จอประสาทตา” (Retina) ซึ่งเป็นโครงสร้างสำคัญ ที่ทำหน้าที่รับแสงและส่งสัญญาณภาพไปยังสมอง และเป็นอวัยวะที่มีความไวต่อการถูกทำลายจากหลายปัจจัย ไม่ว่าจะเป็น อนุมูลอิสระ, แสง UV ,แสงสีฟ้า และพฤติกรรมการใช้สายตาหนักต่อเนื่องเป็นเวลานาน เมื่อการสะสมของความเสียหายเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ จะส่งผลให้การมองเห็นลดลงอย่างต่อเนื่อง

 

ซึ่งภาวะที่หมออุ๊บพบได้บ่อยในคนไข้ ที่มีอายุเพิ่มมากขึ้น ได้แก่

• ต้อกระจก (Cataract) เลนส์ตาขุ่น ทำให้ภาพไม่คม สีซีดลง
  
  
• ต้อหิน (Glaucoma) ความดันตาสูง ส่งผลต่อเส้นประสาทตา
  
  
• จอตาเสื่อมตามวัย (Age-related Macular Degeneration: AMD) ทำให้การมองตรงกลางลดลง
  
  
• โรคตาแห้งและสายตาพร่ามัว จากปริมาณน้ำตาที่ลดลง มักทำให้ตาล้า พร่ามัว มองไม่ชัด

 

  

 

 

   

 

  

สาเหตุที่ทำให้ตาเสื่อม อธิบายโดยจักษุแพทย์

 

หมอมองว่าสาเหตุของสายตาเสื่อม ไม่ได้เกิดจากอายุที่เพิ่มขึ้นเพียงอย่างเดียว แต่อาจเกิดได้จากหลายปัจจัยค่ะ ไม่ว่าจะเป็น

 

• อายุที่เพิ่มขึ้น ทำให้การซ่อมแซมเซลล์ลดลง
  
  
• แสง UV และแสงสีฟ้าจากแสงแดดและหน้าจอดิจิทัล อาจทำลายเซลล์จอประสาทตา
  
  
• โรคประจำตัว เช่น เบาหวาน ความดันโลหิตสูง ที่ส่งผลต่อหลอดเลือดในตา
  
  
• การพักผ่อนไม่เพียงพอ ทำให้ดวงตาไม่ได้ฟื้นฟูอย่างเหมาะสม
  
  
• โภชนาการที่ไม่สมดุล ขาดสารต้านอนุมูลอิสระที่จำเป็นต่อดวงตา
  
  
• การไม่ตรวจสุขภาพตาอย่างสม่ำเสมอ ทำให้พลาดการรักษาในระยะเริ่มต้น

เมื่อปัจจัยเหล่านี้สะสมเป็นเวลานาน และไม่ได้รับการแก้ไขอย่างถูกวิธี ความเสื่อมของดวงตาอาจเกิดเร็วขึ้นกว่าที่ควรจะเป็นนั่นเอง

 

   

 

หลักการดูแลดวงตา ตามแนวทาง Longevity โดยจักษุแพทย์

 

1. โภชนาการที่ดีต่อดวงตา

หมอมักบอกกับคนไข้ของหมอเสมอ ว่าดวงตาต้องการสารอาหารเฉพาะ เพื่อช่วยให้ได้รับการบำรุงอย่างเหมาะสม ไม่ว่าจะเป็น

• ลูทีน และซีแซนทีน จากผักใบเขียว มีส่วนช่วยปกป้องจอประสาทตา
  
• วิตามิน A, C, E และซิงก์ ช่วยลดการเสื่อมของเซลล์
  
• โอเมก้า-3 ช่วยลดตาแห้งและการอักเสบของดวงตา
  
• การลดอาหารแปรรูป น้ำตาลสูง และไขมันทรานส์ เพื่อช่วยลดความเสี่ยงของโรค ที่เกี่ยวกับจอประสาทตา เช่น เบาหวานขึ้นตา

2. นอนหลับพักผ่อนให้เพียงพอ

ในมุมมองของหมอ การนอนหลับอย่างมีคุณภาพ 7–8 ชั่วโมงต่อวัน เป็นช่วงเวลาที่ดวงตาได้ซ่อมแซมตัวเองได้เป็นอย่างดีเลย และที่สำคัญควรหลีกเลี่ยงการใช้หน้าจอก่อนนอน เพื่อไม่ให้แสงสีฟ้ารบกวนการพักฟื้นของดวงตาค่ะ

3. ปกป้องดวงตาจากแสง

• สวมแว่นกันแดดที่ป้องกัน UV 100% ทุกครั้ง เมื่อออกกลางแจ้ง
  
  
• ใช้แว่นกรองแสงสีฟ้า เมื่อต้องทำงานหน้าจอคอมฯ หรือหน้าจอมือถือเป็นเวลานาน  

 

4. ออกกำลังกายสม่ำเสมอ

การออกกำลังกาย มีส่วนช่วยกระตุ้นการไหลเวียนเลือดไปยังจอตา พร้อมลดความเสี่ยงโรคหลอดเลือดในตา และควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดให้คงที่ (ให้ผลดีกับผู้ที่ป่วยเป็นเบาหวาน) ซึ่งหมอมองว่าเป็นปัจจัยสำคัญต่อสุขภาพตาที่ดีในระยะยาวเลยค่ะ

 

5. พักสายตาอย่างมีคุณภาพ

เทคนิค 20-20-20 เป็นเทคนิคที่ใช้ได้จริงเสมอค่ะ วิธีทำก็ไม่ยากเลย แค่ทุก 20 นาที มองไกล 20 ฟุต นาน 20 วินาที เท่านี้ก็ช่วยคลายกล้ามเนื้อตาและลดอาการล้าได้แล้ว

 

6. ตรวจสุขภาพตาเป็นประจำ

การตรวจสายตาปีละครั้ง ที่ร้านแว่นโดยจักษุแพทย์ จะช่วยประเมินความเสื่อมของดวงตา และวินิจฉัยความผิดปกติตั้งแต่ระยะเริ่มต้น โดยเฉพาะผู้ที่อายุมากกว่า 40 ปี ควรใส่ใจตัวเองเป็นอย่างมาก เพื่อสุขภาพตาที่ดีในระยะยาว

 

 

 

 

สัญญาณเตือนที่จักษุแพทย์อยากให้รีบตรวจตา

 

• มองไม่ชัดในที่แสงน้อย โดยเฉพาะช่วงกลางคืน
  
  
• เห็นแสงฟุ้ง แสงแตก หรือแสงกระจายรอบดวงไฟ
  
  
• ปวดตา หรือปวดศีรษะบ่อย โดยไม่ทราบสาเหตุชัดเจน
  
  
• ตาแห้ง แสบตา ระคายเคืองตาเป็นประจำ

 

หรือหากพบความผิดปกติอื่น ๆ เกี่ยวข้องกับดวงตาแบบที่ไม่เคยมีมาก่อน แนะนำเข้ารับการตรวจโดยผู้เชี่ยวชาญ เพื่อการวินิจฉัยสาเหตุ อาการ และเข้ารับการแก้ไขอย่างถูกต้องค่ะ

   

  

FAQ: คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับวิธีชะลอสายตาเสื่อม ตอบโดยจักษุแพทย์

Q1: ดวงตาเสื่อมชะลอได้จริงไหม?

A: สามารถชะลอได้จริงค่ะ หากดูแลอย่างถูกวิธีตามแนวคิด Longevity ทั้งเรื่องอาหาร การพักผ่อน และการตรวจตาอย่างสม่ำเสมอ

Q2: ควรเริ่มดูแลดวงตาเมื่ออายุเท่าไร?

A: จริง ๆ การตรวจสายตา สามารถทำได้ตั้งแต่เด็กเลยค่ะ แต่ช่วงวัยที่แนะนำให้ตรวจแบบจริงจัง ให้เริ่มตั้งแต่วัยเรียน วัยทำงาน ที่ต้องใช้สายตาบ่อย ๆ ไม่ต้องรอให้มีอาการก็สามารถตรวจได้ เพราะการป้องกันตั้งแต่เนิ่น ๆ จะให้ผลดีที่สุดในระยะยาว

Q3: ใส่แว่นช่วยชะลอสายตาเสื่อมได้ไหม?

A: เลนส์แว่นตาช่วยลดภาระการเพ่งและปกป้องดวงตาได้ แต่ควรใช้ร่วมกับการดูแลสุขภาพโดยรวม

Q4: อาหารเสริมจำเป็นหรือไม่?

A: อาหารเสริมอาจช่วยเสริมได้ในบางราย แต่ควรอยู่ภายใต้คำแนะนำของจักษุแพทย์ ไม่ควรรับประทานเองโดยไม่ประเมินสุขภาพตา และทั้งนี้ควรบริโภคควบคู่ไปกับอาหารการกินที่เหมาะสมในชีวิตประจำวัน

Q5: แว่นกรองแสงสีฟ้า (Blue Light) จำเป็นแค่ไหน?

A: งานวิจัยในปัจจุบันชี้ว่า "แสงสีฟ้า" จากหน้าจออาจไม่ได้ทำลายจอประสาทตาโดยตรงเท่ากับแสงแดด แต่การใส่แว่นกรองแสงจะช่วย ลดอาการล้าของตา (Eye Strain) และช่วยให้คุณภาพการนอนดีขึ้น หมอแนะนำว่าถ้าต้องจ้องจอนานกว่า 6-8 ชั่วโมงต่อวัน การมีไว้ก็ช่วยให้สบายตาขึ้นค่ะ

 

 

  
 

 

   

  

 

   

 

 

 

 

สาขาของเรา